
Η λαϊκή τέχνη, ο λαϊκός πολιτισμός είναι ένα ζητούμενο που πρέπει διαρκώς να αναζητούμε, να ενισχύουμε, να προτάσσουμε. Είναι η δική μας κουλτούρα, του λαού μας, όταν μάλιστα αποτυπώνει τη ζωή των ανθρώπων της δουλειάς, των ξωμάχων, των κολασμένων, των φτωχών βιοπαλαιστών γίνεται ένα μείγμα από γρανίτη. Μορφή και περιεχόμενο να μπορούν να συμπλέουν σε ανώτερα πελάγη.

Μια τέτοια μορφή είναι ο λαϊκός ζωγράφος Χρήστος Καγκαράς που γεννήθηκε στην Γρανίτσα της Ευρυτανίας το 1918. Έμεινε ορφανός στα 3 του χρόνια καθώς έχασε και τους δύο γονείς του. Tον μεγάλωσε η γιαγιά του. Έζησε δύσκολα και σκληρά παιδικά χρόνια μέσα στα ορφανοτροφεία, αργότερα δούλεψε ως βοσκός. Το 1943 κατατάσσεται στην ΕΠΟΝ και στο τέλος του ίδιου χρόνου στον ΕΛΑΣ, στο Σύνταγμα του Ζούλα. Το 1944 τραυματίζεται στον Βάλτο σε συγκρούσεις με τον ΕΔΕΣ και νοσηλεύεται στο νοσοκομείο του Αγρινίου. Συμμετέχει στον Δημοκρατικό Στρατό μετά την λευκή τρομοκρατία και τη βία εναντίον των πραγματικών πατριωτών του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Συλλαμβάνεται το 1949. Φυλακίζεται στις φυλακές Λευκάδας, Άμφισσας, Αγρινίου, Λαμίας. Αποφυλακίζεται το 1952. Το 1953 ανοίγει στο Αγρίνιο ένα μικρό ατελιέ και ζει κάνοντας προσωπογραφίες. Το 1954 γυρίζει και πάλι στην Γρανίτσα. Το 1955 νυμφεύεται την Αγγελική Καγκαρά, το γένος Μανιάτη, με την οποία θα αποκτήσει 9 παιδιά. Από το 1954 έως το 1966 ασχολείται κυρίως με την αγιογραφία. Την περίοδο αυτή μαθήτευσε για ενάμιση χρόνο στο Άγιο Όρος, στη Μονή του Αγίου Διονυσίου, στο τμήμα ζωγραφικής.

Όλο του το έργο είναι βασισμένο πάνω στην αγροτική ζωή, στην πάλη του λαού εναντίον του ξένου κατακτητή, στα αντάρτικα, στους λαϊκούς ήρωες της Λευτεριάς του 1821, στα λαϊκά πανηγύρια και τη ζωή του λαού στο χωράφι, στους καφενέδες των χωριών και της καθημερινότητας των δουλευτών, στις χριστιανικές παραδόσεις και σε συνειρμικές θεματικές όπως την είσοδο του Χριστού στην Ιερουσαλήμ και την είσοδο του Άρη στη Λαμία, αλλά και την «κοινή δράση» της φουστανέλας με τα αντάρτικα δίκοχα στον ίδιο πόθο και σκοπό.

Πίνακες γεμάτοι ζωντάνια, αισιοδοξία, φύση, αγώνα για ζωή. Όπως ήταν η ζωή του απλού λαού που σε κάθε περίοδο οι δυνάστες ντόπιοι και ξένοι του ρουφούσαν το αίμα. Η τέχνη του μεγάλου ζωγράφου Χ. Καγκαρά πρέπει να μαθευτεί στις νέες γενιές καλλιτεχνών που θέλουν να υπηρετήσουν τον λαό με την τέχνη τους και να διδαχθούν από το έργο ενός μικρού ορφανού βοσκού που ψήθηκε μέσα στη βιοπάλη και στο εθνικοαπελευθερωτικό και επαναστατικό λαϊκό κίνημα.
Στη μνήμη του, πέθανε στην Λαμία το 2010, παρουσιάζουμε το εξαίρετο βιογραφικό ντοκιμαντέρ για τη ζωή και το έργο του «Αυτή την ιστορία μου είπαν τ’ άστρα» από το Κινηματογραφικό Εργαστήρι του ΔΗΠΕΘΕ Ρούμελης (2018-19).